Arts on Prescription (AoP) – Sztuka na receptę – to model społecznego przepisywania (podobny np. do książek, edukacji,sportu na receptę), który umożliwia pracownikom służby zdrowia lub innym kompetentnym osobom kierowania ludzi do szeregu cotygodniowych działań twórczych i partycypacyjnych mających na celu poprawienie ich zdrowia psychicznego i włączenia społecznego.
Program Arts on Prescription (AoP) przeznaczony jest dla osób z łagodnymi lub umiarkowanymi problemami ze zdrowiem psychicznym lub dla osób narażonych na ryzyko ich rozwoju.
Programy AoP oferują program społecznościowy, w którym osoby uczestniczą w grupowych zajęciach kulturalno-artystycznych, takich jak malowanie, muzykowanie, taniec, wyrób ceramiki i zwiedzanie muzeów. Udział w takich zajęciach sprzyja zdrowiu psychicznemu i dobremu samopoczuciu oraz wzmacnia poczucie wspólnoty i przynależności społecznej.
AoP to także program niebędący terapią, który może być alternatywą dla osób poszukujących alternatywnego podejścia w celu poprawy swojego zdrowia psychicznego lub bardziej kompleksowym podejściem, na przykład jako uzupełnienie konwencjonalnego leczenia zdrowia psychicznego, czyli leków i/lub terapii.
Programy „Arts on Prescription” mogą również zmniejszyć obciążenie służby zdrowia, ponieważ AoP to programy inkluzywne, promujące dobrostan psychiczny społeczności i integrację społeczną. Zapraszamy do obejrzenia filmu, który stanowi krótkie wprowadzenie do AoP.
AoP umożliwia pracownikom służby zdrowia, służbom socjalnym, urzędom pracy i innym instytucjom kierowanie osób do grupowych zajęć kulturalno-artystycznych. Zajęcia te mogą obejmować malowanie portretów, pisanie piosenek, rzeźbienie w glinie itp.
Światowa Organizacja Zdrowia definiuje receptę społeczną jako „ metodę łączenia pacjentów z szeregiem pozaklinicznych usług społecznych w celu poprawy ich zdrowia i samopoczucia ”. Zestaw narzędzi dotyczący wdrażania recepty społecznej.
W latach 90. XX wieku Anglia wprowadziła pierwszy model AoP. Od 2000 roku wiele innych krajów, takich jak Stany Zjednoczone, Australia, Szwecja i Dania, zaadaptowały i testowały różne modele AoP. Programy AoP na całym świecie były projektowane, testowane i wdrażane nieco inaczej. Podczas gdy niektóre programy oferują te same zajęcia artystyczne raz w tygodniu, inne oferują wiele zajęć artystycznych kilka razy w tygodniu. Organizacje przepisujące skierowania obejmują między innymi placówki medyczne, takich jak lekarze rodzinni, czy pracownicy socjalni, agencje zatrudnienia, instytucje edukacyjne.
Badania w dziedzinie kultury i zdrowia sugerują, że angażowanie się w sztukę ma profilaktyczny i pozytywny wpływ na zdrowie psychiczne. Badania dotyczące konkretnych interwencji artystycznych (w tym śpiewu, gry na bębnach, zajęć plastycznych, tańca, fotografii i zwiedzania obiektów dziedzictwa kulturowego) wykazały wzrost wszelkiego rodzaju dobrostanu indywidualnego i społecznego, a także zmniejszenie ryzyka rozwoju chorób psychicznych, takich jak depresja, u młodzieży i osób starszych. Fancourt, Daisy i Finn, Saoirse. (2019).
Video: Mārtiņš Kreilis
Projekt „Arts on Prescription in the Baltic Sea Region” na lata 2023–2025 rozwija te modele, przeprowadzając pilotaż ogólnej koncepcji programu działań na rzecz rozwoju w celu stworzenia modelu działań na rzecz rozwoju w regionie Morza Bałtyckiego.